Kidspagina

Welkom op de kidspagina van het Vermeer Centrum Delft!

Hier vind je informatie over de schilder Johannes Vermeer die je kunt gebruiken bij spreekbeurten en werkstukken.

Wie was Johannes Vermeer?

Er is steeds meer bekend geworden over de werken en het leven van Vermeer.

Johannes Vermeer werd in 1632 in Delft geboren en is er in 1675 gestorven. Hij werd begraven in de Oude Kerk. Hij was 21 jaar toen hij trouwde. Hij woonde op de Markt in het huis ‘Mechelen’ waar zijn vader een herberg, weverij en kunsthandel bezat.

Johannes heeft, als je hem vergelijkt met andere schilders uit zijn tijd, niet veel schilderijen gemaakt. Uiteindelijk heeft hij maar rond de 50 stuks gemaakt in zijn leven. Hij verdiende geld door zelf te schilderen en door schilderijen van andere schilders te taxeren (de waarde ervan bepalen). Door de bezetting van de Franse troepen in Nederland in 1672 (Rampjaar), was het voor veel mensen moeilijk om geld te verdienen. Ook Johannes kreeg geldproblemen. Drie jaar later, toen hij 43 jaar was, stierf hij.

In 1696 werden in Amsterdam 21 schilderijen van Vermeer geveild (in het openbaar verkocht).

F0056 Mechelen reconstructed.jpg

Meester van het licht

Van Johannes zijn slechts 37 schilderijen bekend. Van al deze 37 schilderijen kun je kopieën zijn in ons Centrum.

Zijn eerste doeken (schilderijen op linnen) zijn druk en kleurig. Later worden zijn kleuren rustiger en de voorstellingen eenvoudiger. Het licht is helder, koel en toch een beetje geheimzinnig. Door zijn schildertechniek werd hij wereldberoemd en de Meester van het licht genoemd.

In de 17de eeuw werd bij het schilderen vaak gebruik gemaakt van de 'camera obscura'. Dat is een voorloper van onze fotocamera. In één wand zit een lens die de buitenwereld weergeeft op de tegenoverliggende wand. Volgens sommige wetenschappers gebruikte Johannes deze ook, maar dat is niet zeker. We denken dat Johannes meteen begon met schilderen op een doek. Hij maakte vooraf geen schets maar gebruikte misschien hulpmiddelen als de camera obscura.

Zijn hele precieze manier van schilderen zou een reden kunnen zijn waarom hij zo weinig werken heeft nagelaten. Hij was iemand die voortdurend bezig was met het veranderen van details, even wegging en dan terugkwam met nieuwe ideeën en weer verder ging.

 

Waar zijn ze nu?

Waar zijn de schilderijen van Johannes te zien? Drie van de schilderijen van Johannes hangen in het Mauritshuis in Den Haag en vier schilderijen kun je bekijken in het Rijksmuseum in Amsterdam. De overige 30 schilderijen zijn te vinden in verschillende landen in Europa en in de Verenigde Staten.

 

Materialen

Verf bestaat uit pigment en bindmiddel – dat was in de tijd van Johannes ook al zo. Alleen was er nog geen kant-en-klare verf te koop. Verf werd in het atelier in kleine hoeveelheden gemaakt.

De kunstenaar – maar vaker zijn assistent – mengde pigment met lijnolie en wreef het mengsel op een steen, om het de juiste dikte te geven. Dan pas was de verf klaar om te gebruiken.

Johannes kon zijn pigmenten bij de apotheker of drogist om de hoek halen. Of hij dat ook heeft gedaan, weten we niet. De pigmenten werden uit allerlei grondstoffen gehaald: lood, urine, zeldzame mineralen, Lapis Lazuli uit Afghanistan, glas, planten, hout, enzovoort.

Johannes koos vaak voor de duurdere en betere kwaliteit pigmenten. Daardoor zijn bijvoorbeeld de kleuren van ‘Het meisje met de parel’ nog steeds zo mooi.

Johannes was heel slim en gebruikte veel manieren om zijn verf aan te passen voor zijn schilderijen. De ene keer bracht hij slechts een dunne laag gekleurd vernis aan, om diepte aan te brengen, bijvoorbeeld in stoffen of glas. De andere keer mengde hij juist zand door dikke verf om zo een baksteen na te maken, zoals in ‘Gezicht op Delft’.

Afbeelding 053 lage res.jpg

De gilden

Het St. Lucasgilde was er voor personen die beroepsschilder wilden worden. Dit gilde was niet alleen voor de schilders, maar ook voor glasmakers, pottenbakkers, boekdrukkers en boekbinders. Buiten op de gevel van het Vermeer Centrum Delft vind je de symbolen van deze beroepen terug.

Het St. Lucasgildehuis in Delft heeft gestaan op de Voldersgracht, op de plek waar nu het Vermeer Centrum Delft zich bevindt. De schilders hadden Sint Lucas als patroon (beschermheilige) gekozen.

Johannes Vermeer werd in 1653 opgenomen in het schildersgilde. Vanaf die tijd kreeg hij het recht om zijn schilderijen te ondertekenen en te verkopen. Acht jaar later werd hij voor de eerste keer hoofdman van het St. Lucasgilde.

 

Vermeerwijzer

Vermeer in het kort:

Gedoopt 31 oktober 1632 in de Nieuwe Kerk
Gehuwd 20 april 1653 met Catharina Bolnes in een schuilkerk te Schipluiden
Ouders Reynier Janszoon (herbergier, caffawever en kunsthandelaar) en Digna Baltens
Kinderen 15 kinderen, waarvan er nog 11 leefden toen hij stierf
Gilde in 1653 als ‘meester’ opgenomen in het St. Lucasgilde
Begraven     15 december 1675 in de Oude Kerk


 

Wat kan je zien en doen in het Vermeer Centrum Delft?

Het Vermeer Centrum Delft heeft een hoop informatie over Johannes Vermeer en Delft in de 17e eeuw. Hieronder een overzicht:

De film
In het Vermeer Centrum Delft start je beneden met een film over Johannes en Delft. Er wordt verteld over zijn werken en over Delft tijdens de Gouden eeuw.

De schilderijen
In het Vermeer Centrum Delft zijn kopieën van de 37 schilderijen van Johannes te zien. Bij elk schilderij hangt een bordje met uitleg.

De tijdlijn
Op de vloer loopt rechtsom de chronologische tijdlijn van de schilderijen van Vermeer.

Het leermeesterspel
Omdat we niet zeker weten wie de leermeester van Johannes was, geven we in het Vermeer Centrum Delft een aantal opties. Wie is volgens jou de meester van Vermeer?

De gildetafel
Luister aan de tafel naar een gesprek tussen 5 gildeleden van het St. Lucas. Het gilde waar Johannes Vermeer lid van was.

Vermeer en de wereld
Door de reizen van de VOC werd er steeds meer van de wereld ontdekt. Dit heeft ook een belangrijke rol gespeeld in de schilderijen van Johannes.

Grote ontdekkingen
De Gouden eeuw was de tijd van uitvinders en ontdekkingsreizen. Een tijdgenoot van Vermeer was Antonie van Leeuwenhoek, de verbeteraar van de microscoop. Kijk eens naar zijn uitvindingen en zijn ‘dierckens’.

De verftafel
Zoals je hebt kunnen lezen werd verf niet kant-en-klaar verkocht. Bekijk de prachtige pigmenten en materialen die Johannes gebruikt heeft om zijn eigen verf te maken.

Het lichtatelier
Johannes werd de meester van het licht genoemd. In het lichtatelier wordt uitgelegd hoe hij met licht werkte en hoe bijzonder dit was voor schilderen in zijn tijd.

De camera obscura
Een andere uitvinding was de camera obscura. De voorloper van het fototoestel. Kijk op het scherm en zie hoe de buitenwereld gespiegeld wordt weergegeven.

Perspectief
Een schilderij is op een bepaalde manier gemaakt. Johannes gebruikte perspectief om diepte te maken in zijn werk. Hij spande dan touwtjes op zijn schilderijen en bekeek zo waar alles moest komen.

Videopresentatie over restauratie
Hier volgen wij het proces van het onlangs gerestaureerde schilderij ‘De brieflezende vrouw in blauw’.

 

Stadswandeling: Vermeer loopt door Delft

In Delft zijn nog veel plekken te vinden die verwijzen naar Vermeer en zijn leven in de stad. Koop bij de balie een standswandeling en leer over Vermeer en zijn stad Delft.

 

Speurtocht

Bezoek je het Vermeer Centrum Delft, dan krijg je bij een ticket een gratis speurtocht. Met deze speurtocht ontdek je alles over het leven van Johannes Vermeer, zijn schilderijen en over het Delft toen hij er woonde.

We hebben twee speurtochten, één waarbij je op zoek gaat naar hele kleine stukjes uit verschillende schilderijen en één met vragen waarvan de antwoorden in ons centrum verstopt zijn.

Menu
NL EN