Kidspagina

Welkom op de kidspagina van het Vermeer Centrum Delft!

Hier vind je informatie over de schilder Johannes Vermeer die je kunt gebruiken bij spreekbeurten en werkstukken.

Wie was Johannes Vermeer?

Johannes Vermeer werd in 1632 in Delft geboren en is er in 1675 gestorven. Hij werd begraven in de Oude Kerk.

Na veel studie is er steeds meer bekend geworden over de werken en het leven van Vermeer.
Hij was 21 jaar toen hij trouwde. Hij woonde op de Markt in het huis ‘Mechelen’ waar zijn vader een herberg, weverij en kunsthandel bezat.

Vermeer heeft, als je hem vergelijkt met andere schilders uit zijn tijd, niet veel schilderijen gemaakt. Uiteindelijk heeft hij ongeveer 50 werken gemaakt in zijn leven.

Hij verdiende geld door zelf te schilderen en door schilderijen van andere schilders te taxeren (de waarde ervan bepalen). Door de bezetting van de Franse troepen in Nederland in 1672 (Rampjaar), was het voor veel mensen moeilijk om geld te verdienen. Ook Vermeer kreeg geldproblemen.  Drie jaar later, toen hij 43 jaar was, stierf hij.
In 1696 werden in Amsterdam 21 schilderijen van Vermeer geveild (in het openbaar verkocht).

Meester van het licht

Van Vermeer zijn slechts 37 schilderijen bekend. Van alle 37 werken zijn digitale kopieën op ware grootte te zien in het Vermeer Centrum Delft.

Zijn eerste doeken (schilderijen op linnen) zijn druk en kleurig. Later worden zijn kleuren rustiger en de voorstellingen eenvoudiger. Het licht is helder, koel en toch een beetje geheimzinnig. Door zijn schildertechniek werd hij wereldberoemd en de Meester van het licht genoemd.

In de 17de eeuw werd bij het schilderen vaak gebruik gemaakt van de 'camera obscura'. Dat is een voorloper van onze fotocamera. In één wand zit een lens die de buitenwereld weergeeft op de tegenoverliggende wand. Volgens sommige wetenschappers gebruikte Vermeer deze ook, maar dat is niet zeker.

We denken dat Vermeer meteen begon met schilderen op een doek. Hij maakte vooraf geen schets maar gebruikte misschien hulpmiddelen als de camera obscura.
Zijn hele precieze manier van schilderen zou een reden kunnen zijn waarom hij zo weinig werken heeft nagelaten.
Hij was iemand die voortdurend bezig was met het veranderen van details, even wegging en dan terugkwam met nieuwe ideeën en weer verder ging.

Waar zijn ze nu?

Waar zijn de schilderijen van Vermeer te zien? Drie van de schilderijen van Vermeer zijn te vinden in het Mauritshuis in Den Haag en vier schilderijen kun je bekijken in het Rijksmuseum in Amsterdam. De overige 30 schilderijen zijn te vinden in verschillende landen in Europa en in de Verenigde Staten.

Materialen

Verf bestaat uit pigment en bindmiddel – dat was in Vermeers tijd ook al zo. Alleen was er nog geen kant-en-klare verf te koop. Verf werd in het atelier in kleine hoeveelheden gemaakt.

De kunstenaar – maar vaker zijn assistent – mengde pigment met lijnolie en wreef het mengsel op een steen, om het de juiste dikte te geven. Dan pas was de verf klaar om te gebruiken.

Vermeer kon zijn pigmenten bij de apotheker of drogist om de hoek halen. Of hij dat ook heeft gedaan, weten we niet. De pigmenten werden uit allerlei grondstoffen gewonnen: lood, urine, zeldzame mineralen, Lapis Lazuli uit Afghanistan, glas, planten, hout etc.

Vermeer koos vaak voor de duurdere en betere kwaliteit pigmenten. Daardoor zijn bijvoorbeeld de kleuren van ‘Het meisje met de parel’ nog steeds zo mooi.

Vermeer was heel slim en gebruikte veel manieren om zijn verf aan te passen voor zijn schilderijen. De ene keer bracht hij slechts een dunne laag gekleurd vernis aan, om diepte aan te brengen, bijvoorbeeld in stoffen of glas. De andere keer mengde hij juist zand door dikke verf om zo een baksteen na te maken, zoals in ‘Gezicht op Delft’.

De gilden

Het St. Lucasgilde was er voor personen die beroepsschilder wilden worden.
Dit gilde was  niet alleen voor de schilders, maar ook voor glasmakers, pottenbakkers, boekdrukkers en boekbinders. Buiten op de gevel van het Vermeer Centrum Delft vind je de symbolen van deze beroepen terug.

Het St. Lucasgildehuis in Delft heeft gestaan op de Voldersgracht, op de plek waar nu het Vermeer Centrum Delft zich bevindt. De schilders hadden St. Lucas als patroon gekozen.

Johannes Vermeer werd in 1653 opgenomen in het schildersgilde. Vanaf die tijd kreeg hij het recht om zijn schilderijen te ondertekenen en te verkopen. Acht jaar later werd hij voor de eerste keer hoofdman van het St. Lucasgilde.

Vermeerwijzer

Vermeer in het kort:

Gedoopt 31 oktober 1632 in de Nieuwe Kerk
Gehuwd 20 april 1653 met Catharina Bolnes in een schuilkerk te Schipluiden
Ouders Reynier Janszoon (herbergier, caffawever en kunsthandelaar) en Digna Baltens
Kinderen 15 kinderen, waarvan er nog 11 leefden toen hij stierf
Gilde in 1653 als ‘meester’ opgenomen in het St. Lucasgilde
Begraven     15 december 1675 in de Oude Kerk


Wat kan je zien en doen in het Vermeer Centrum Delft?

Het Vermeer Centrum Delft heeft een hoop informatie over Johannes Vermeer en Delft in de 17e eeuw. Hieronder een overzicht:

  • De film

In het Vermeer Centrum Delft start je beneden met een film over Vermeer en Delft. Er wordt verteld over zijn werken en over Delft tijdens de Gouden eeuw.

  • De schilderijen

In het Vermeer Centrum Delft zijn kopieën van de 37 schilderijen van Vermeer te zien. Bij elk schilderij hangt een bordje met uitleg.

  • De tijdlijn

Op de vloer loopt rechtsom de chronologische tijdlijn van de schilderijen van Vermeer.

  • Het leermeesterspel

Omdat we niet zeker weten wie de leermeester van Vermeer was, geven we in het Vermeer Centrum Delft een aantal opties. Wie is volgens jou de meester van Vermeer?

  • De gildetafel

Luister aan de tafel naar een gesprek tussen 5 gildeleden van het St. Lucas. Het gilde waar Johannes Vermeer lid van was.

  • Vermeer en de wereld

Door de reizen van de VOC werd er steeds meer van de wereld ontdekt. Dit heeft ook een belangrijke rol gespeeld in de schilderijen van Vermeer.

  • Grote ontdekkingen

De Gouden eeuw was de tijd van uitvinders en ontdekkingsreizen. Een tijdgenoot van Vermeer was Antonie van Leeuwenhoek, de verbeteraar van de microscoop. Kijk eens naar zijn uitvindingen en zijn ‘dierckens’.

  • De verftafel

Zoals je hebt kunnen lezen werd verf niet kant-en-klaar verkocht. Bekijk de prachtige pigmenten en materialen die Vermeer gebruikt heeft om zijn eigen verf te maken.

  • Het lichtatelier

Vermeer werd de meester van het licht genoemd. In het lichtatelier wordt uitgelegd hoe hij met licht werkte en hoe bijzonder dit was voor schilderen in zijn tijd.

  • De camera obscura

Een andere uitvinding was de camera obscura. De voorloper van het fototoestel. Kijk op het scherm en zie hoe de buitenwereld gespiegeld wordt weergegeven.

  • Perspectief

Een schilderij is op een bepaalde manier gemaakt. Vermeer gebruikte perspectief om diepte te maken in zijn werk. Hij spande dan touwtjes op zijn schilderijen en bekeek zo waar alles moest komen.

  • Videopresentatie over restauratie

Hier volgen wij het proces van het onlangs gerestaureerde schilderij ‘De brieflezende vrouw in blauw’.

Stadswandeling: Vermeer loopt door Delft

In Delft zijn nog veel plekken te vinden die verwijzen naar Vermeer en zijn leven in de stad. Koop de stadswandeling bij de balie en leer over Vermeer en zijn stad Delft.

Speurtocht

Op zoek naar Vermeer!
Johannes Vermeer zul je niet vinden. Daarvoor zijn we eeuwen te laat. Maar met een boeiende speurtocht ontdek je wel van alles over zijn leven, zijn werk en de stad waarin hij woonde.

Het Vermeer Centrum Delft biedt urenlang plezier. Dat begint al bij de boeiende film over de schilder en Delft in de 17e eeuw. Bij het leermeesterspel kun je zelf uitmaken wie volgens jou de leermeester van Vermeer was. Daarna neem je een kijkje door de camera obscura. Je komt erachter hoe je vroeger verf maakte, hoe je perspectief kunt aanbrengen en welke liefdesboodschappen de meester in zijn schilderijen verwerkte. Kortom; een inspirerend bezoek dat misschien wel leidt tot nieuwe meesters in de dop.

De speurtocht is gratis verkrijgbaar bij de receptie van het Vermeer Centrum Delft.
Er zijn 3 speurtochten voor verschillende leeftijden: voor 4-6 jaar, 6-9 jaar en 9-12 jaar.

Menu
EN NL